ویژگی هاي یک مقاله علمی پژوهشی، جامع ترین نکات در نگارش مقاله و انتشار در مجله های معتبر پژوهشی

در این مقاله به ویژگی هاي کلّی یک مقاله علمی – پژوهشی براي انتشار در نشریاتی که مقالات آنها مورد داوري قرار می گیرند (Peer-Reviewed Journals) پرداخته شده است. این نشریات یا مجلّه ها پس از دریافت مقاله آن را براي داوري نزد سه یا چند نفر از داوران که به موضوع مورد بحث مقاله آشنایی دارند ارسال می دارند. پس از دریافت نظرات و پیشنهادات داوران، در صورتی که مقاله قابلّیت انتشار داشته باشد، نشریه مقاله مورد بحث را منتشر می نماید. چارچوب هاي آورده شده در این نوشته نیز می تواند براي مقاله هاي ارسالی براي همایش هاي علمی که مقالات آنها داوري می شوند مورد توجه قرارگیرد.

معیارهاي یک مقاله علمی پژوهشی

توصیه جدي می شود که معیارهاي زیر در هر مقاله علمی – پژوهشی مورد رعایت قرارگیرند. رعایت این معیارها باعث انسجام و استحکام مقاله شده و امکان پذیرش آن را در یک مجله علمی – پژوهشی افزایش می دهد.

1- مرتبط بودن مطالب و کامل بودن

• تمام موضوعات مطرح شده اند.

• استدلال ها و بحث ها در کلیت متن مرتبط هستند.

• منابع و مراجع ادبیات تحقیق آورده شده اند.

• منطق و پیوستگی بین استدلال ها رعایت شده است.

2- برخورداري از یک سازمان منسجم

• مقاله از یک ساختار شفاف مفهومی برخوردار است.
عنوان ها (Title) و زیر عنوان هاي (Running title) مناسب، صحیح و مرتبطی به کار برده شده اند.
• نظام ارجاع دهی با ثبات و مناسب است.

3- برخورداري از یک محوریت تحقیقی در کلّیت و ترکیب مقاله

• تفکر خلاق، ترکیب و استدلال ظهور و بروز دارد.
• دقت فکري در باره عنوان اصلی دیده می شود.
• مفاهیم مرتبط به نحو مناسبی تحقیق شده اند.
• استدلال ها و اثبات ها به وسیله مدارك و مستندات یا ارجاعات پشتیبانی شده اند.
• شواهد کافی براي فهم موضوع وجود دارد.
• ادبیات تحقیق مورد نقد و تحلیل قرار گرفته اند.
• ارتباط لازم بین ادبیات تحقیق و موضوع مورد تحقیق مقاله ارائه شده است.

متغیرهای کیفی و اسمی

ساختار عمومی مقاله

یک مقاله تحقیقی به طور کلی می تواند در برگیرنده ساختاري مشابه ساختار زیر باشد.

1- عنوان مقاله

• پرهیز از عنوان هاي کلی و روزنامه اي؛
• استفاده از صفت و موصوف هاي لازم براي گویاتر نمودن عنوان؛
• دارا بودن جذّابیت براي جذب مخاطب؛
• فشرده و مختصر و یادآوردنی؛
• پرهیز از اصطلاحات نامأنوس و اختصار
• توجه به این نکته که عنوان یک برچسب است نه جمله

2 -نام نویسنده/نویسندگان:

• مشخص کردن نام و رابطه عضویتی نویسنده یا نویسندگان

3 -چکیده

• دربرگیرنده (معرفی کلی و گویاي تحقیق / بیان هدف و قلمرو تحقیق، اهمیت کلّی تحقیق ، مروري فشرده بر ساختار مقاله، اشاره کلّی به نوآوري ها و دستاوردهاي مقاله)؛

• پرهیز جدي از آوردن مراجع، فرمول و علامت هاي ویژه؛

• رعایت کوتاهی و فشرده بودن ( در حد یک بند و سقف 200 تا 250 کلمه)؛

• توجه به این نکته که تعداد افرادي که چکیده را می خوانند بسیار بیشتر از کسانی است که مقاله را می خوانند.

4- کلید واژه ها

• تا سقف پنج کلمه و یا اصطلاح

5-  مقدمه

• تعریف مسئله و قلمرو تحقیق؛
• طرح اهمیت تحقیق؛
• طرح سوابق تاریخی موضوع؛
• طرح طبقه بندي ها و شاخه هاي مرتبط با موضوع؛
• ارائه تعاریف اصطلاخات اصلی و علائم و اختصارات؛
• مروري کلی بر بقیه مقاله
• این بخش می تواند با بخش بعدي ترکیب شود.

6- بررسی ادبیات موضوع/ سابقه تحقیق

• طرح سابقه بر اساس یک نظم زمانی/ دیدگاهی/مکتب فکري یا هر طبقه بندي دیگر؛
• طرح ارتباط ادبیات مورد بررسی با موضوع تحقیق؛
• بیان نقاط قوت، ضعف و محدودیت هاي ادبیات موضوع؛
• صرف نظر از طرح مطالب شخصی و تعصب آمیز؛

• طرح یافته هاي موافق و مخالف در ادبیات؛
• ارائه روند و سیر تحقیق و طرح جهت گیري آن؛
• نقد و بررسی تئوري هاي طرح شده؛
• مشخص کردن محدوده زمانی مورد بررسی؛
• برقراري ارتباط بین ادبیات موضوع با موضوع مورد تحقیق.

7- بدنه اصلی مقاله (Main Text)

• متشکل از یک تا چند بخش و در برگیرنده اصل تحقیق و مطالعه نظیر روش و متدولوژي، فرضیات، مدل ریاضی.

8- نتایج ارائه خروجی هاي آزمایش ها، مدل ها یا محاسبات

9- بحث در باره نتایج

• استخراج اصول، روابط و ارائه تعمیم هاي ممکن؛
• ارائه تحلیل مدل یا تئوري؛
• ارائه ارتباط بین نتایج و تحلیل ها.
• جمع بندي و نتیجه گیري طرح نتایج مهم و پیامدهاي آنها؛
• بیان استثناء ها و محدودیت ها؛
• طرح افق هاي تحقیقاتی براي ادامه و توسعه تحقیق.

10- سپاسگزاري

• قدردانی از مؤسسات و یا اشخاصی که در به ثمر رسیدن تحقیق و یا بهتر انجام شدن فعالیت هاي مربوط به مقاله تأثیرگذار بوده اند. درصورتی که ابسترکت مقاله شما قبلا در همایشی بین المللی بعنوان پوستر یا پرزنتر اکسپت شده لازم است حتما در این قسمت آورده شود (نام همایش / DOI چکیده چاپ شده)

11- تایید کد اخلاق

در تمام مقاله های علمی و پژوهشی حتما باید تایید کد اخلاق از مرکزی که پروپوزال در آن تصویب شده آورده شود. برای مثال: این مقاله توسط کمیته تحقیقات ….. تایید شد.

12- منابع

• ارائه فهرست مرتب شده منابع

13- پیوست ها (در صورت نیاز)

• ارائه مطالب ضروري براي فهم و پشتیبانی از مطالب اصلی مقاله

مطالعه مقطعی / پایان نامه

موارد ویرایشی

• رعایت ملاحظات دستوري در جملات و سعی در نوشتن جملات کوتاه و گویا؛
• شماره گذاري عنوان بخش ها و زیربخش ها؛
• شماره گذاري روابط و فرمول ها؛
• ارائه شرح مفید و گویا در بالاي جداول و پائین شکل ها؛
• شماره گذاري جداول و شکل ها به طور جداگانه؛
• ارجاع دهی به هر جدول و یا هر شکل در متن از طریق شماره مربوطه؛
• رعایت دندانه گذاري مناسب به منظور تفکیک بهتر و خواناتر نمودن نوشتار؛
• پرهیز از شکسته شدن کلمات در دو خط متوالی (نظیر “می” در آخر خط و “شود” در ابتداي خط بعدي)؛

• پرهیز از کپی کردن تصاویر ناخواناي مراجع و منابع، سعی در بازطراحی آنها با ذکر دقیق مأخذ در ذیل آنها

نکات ویژه

• سعی جدي در ثبات رویه هاي اتخاذ شده در نوشتار مقاله (مانند اندازه حروف، ضخامت خطوط در جداول و شکل ها، نوع خطوط لاتین در کلمات لاتین, فاصله شماره ها با متن یا روابط)؛
• الگوبرداري از ساختار آخرین مقالات منتشر شده در نشریه یا ژورنال هدف (نشریه اي که قصد دارید مقاله خودرا براي انتشار ارسال دارید)؛
• ارائه مقاله کامل شده به اشخاص مطّلع و مرتبط با موضوع مقاله و دریافت نظرات آنان و انجام عمل بالعکس در مورد آنان؛
• واگذاري تهیه مقالات مروري به محققان با تجربه و نویسندگانی که در زمینه مورد بررسی صاحب نظر بوده و لااقل چند مقاله در این رابطه منتشر نموده اند؛
• اطمینان از دسترسی به مقالات مرجع مربوط به موضوع مقاله به ویژه مقالات جدید؛
• رعایت امانت، صداقت و اخلاق از اصول مهم هر فعالیت علمی و تحقیقی است. مراعات نمودن این اصول از ضرورت بسیار بالائی برخوردار است.

برای آشنایی بیشتر با مطالب علمی و پژوهشی روز دنیا در حیطه علوم پزشکی با مجموعه علمی و پژوهشی مدیتورها در اینستاگرام همراه باشید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا